Ik lijd aan het chronisch vermoeidheidssyndroom en werd daarvoor door de mutualiteit als arbeidsongeschikt erkend. Nu, vijf jaar later, heeft de adviserend geneesheer beslist van de ene dag op de ander opnieuw arbeidsgeschikt te verklaren en dit tegen de mening van mijn huisdokter en de arbeidsgeneesheer van mijn werk in. Kan dat zomaar?

Als de adviserend geneeskeer van uw ziekenkas vindt dat u weer kunt gaan werken, dan kan hij of zij inderdaad meteen uw erkenning van arbeidsongeschiktheid beëindigen. Alhoewel het aangewezen is om voor die beslissing overleg te plegen met de behandelend geneesheer en eventueel met de arbeidsgeneesheer, hoeft hij met hun mening geen rekening te houden. Wel is het zo dat na het eerste jaar arbeidsongeschiktheid de Geneeskundige Raad voor Invaliditeit van het RIZIV de beslissing van de adviserend geneesheer kan wijzigen, maar dit gebeurt slechts in 10% van de gevallen en meestal in het nadeel van de sociaal  verzekerde.  Een systeem dat de adviserend geneesheer zijn beslissing eerst aan de arbeidsrechtbank moet voorleggen bestaat in ons land niet.

Als door een  letsel of een stoornis het vermogen om een inkomen uit arbeid te verdienen met meer dan 66% gedaald is tegenover een vergelijkbaar persoon, de zogenaamde maatman,  wordt men als arbeidsongeschikt erkend. Belangrijk om weten is dat de arbeidsongeschiktheid wordt afgemeten aan het uitgeoefende beroep of de genoten (beroeps)opleiding. Als bij de aanvang van de periode van arbeidsongeschiktheid er een kans bestaat om binnen een redelijke termijn opnieuw de uitgeoefende job te kunnen uitoefenen, wordt de eerste zes maanden enkel die job als referentie genomen. Duurt de arbeidsongeschiktheid na die zes maanden verder, dan wordt ook naar de algemene arbeidsmarkt gekeken .  Alle mogelijke jobs die verenigbaar zijn met de genoten (beroeps)opleiding komen dan in aanmerking.  Het feit dat bijvoorbeeld door de crisis die banen niet voor het oprapen liggen, speelt hier niet mee: de ziekteverzekering dekt enkel het medisch risico, niet het economisch risico.  Dat laatste risico wordt opgevangen door de werkloosheidsverzekering.

De manier waarop de arbeidsongeschiktheid wordt bepaald is voor kritiek vatbaar: het is alles of niets.  Weliswaar kan men gedeeltelijk arbeidsongeschikt worden verklaard, maar dan enkel als men gedeeltelijk het werk kan en wil hervatten en ook eek werkgever bereid vindt om u deeltijds en me uw beperkingen aan werk te zetten. In dat geval behoudt men het recht op een deel van de ziekte-uitkering.  
 
Enrico De Simone, advocaat,  Progress Lawyers Network, Antwerpen